Ik Dans De Roamvong

Zaterdagavond, 14 november, was het dan eindelijk zover: het ‘Ik dans de Roamvong’ event zou starten om 18:00. Het zou een eenmalig experimentele avond worden waarin Cambodjaanse jongeren, wonend in Nederland en België, hun kunsten ter gehore of ten tonele zou stellen.

Het event was in één woord “fenomenaal!” Ondanks de regenbuien en de harde winden, ontfermde de avond zich als een warme deken over het evenement. De opkomst, waarvan initieel werd verwacht dat het voornamelijk zou bestaan uit jongeren, was uiteindelijk een mooie mix van jong en oud geworden. De eerste generatie Cambodjanen konden op deze avond zien wat de tweede generatie onder andere beweegt: kunst.

Het publiek werd geweldig vermaakt met het optreden van Témy Phem die na een welkomstwoord van de hoofdorganisatrice, Samboleap Tol, de avond aftrapte met een drietal nummers die mij persoonlijk diep ontroerden. De nummers waren zoals hij tevens ook al had omschreven vrij melancholisch, wat overigens misschien ook wel paste bij het feit dat de avond ervoor een aanslag heeft plaats gevonden in Parijs. Tijdens het overweldigende optreden van Témy, werd ik overwelmd met het gevoel dat dit een speciale avond zou worden. Alle aanwezigen zouden getuige zijn van wat naar mijn idee een verbroedering werd van Cambodjaanse Nederlanders en Belgen. Het was een avond waarin we konden genieten van mensen binnen onze gemeenschap – mensen die ik of al lang geleden uit het oog ben verloren of nooit heb gekend, mensen met diepe passies, mensen die aantonen dat er ook binnen onze gemeenschap een verlangen heerst om een hogere expressie te geven aan hun persoonlijke identiteit. Ik wist niet dat er in onze Cambodjaans-Nederlandse gemeenschap zulke leuke opzienbarende artiesten waren. Na Témy, kreeg Cheerted Keo de gelegenheid om zijn twee kunstwerken – een schildering waarbij een persoon de horizon optilt en een illustere illustratie gebaseerd op het Cambodjaanse verhaal van de monnik en de krokodil – toe te lichten. Cheerted’s werken zijn zeer aansprekend. Ze zijn vaak zwaar beladen, gevuld met mysterie en hebben een merkwaardig magisch realistische uitstraling. Alhoewel hij beweert dat zijn werken ontstaan uit een spontaan creatief proces zonder diepere betekenis, krijgt de toeschouwer toch vaak het gevoel dat er een boodschap verscholen ligt door het opmerkelijke gebruik van perspectieven en kleuren waarmee de werkelijkheid wordt gemanipuleerd. Ze zouden voor filosofen het middelpunt van ellenlange esthetische analyses en discussies kunnen zijn. Om een voorbeeld te noemen: wat betekent het dat de persoon op het zwart-witte doek de horizon optilt? Wilt Cheerted hiermee aangeven dat er achter onze direct zintuiglijk waarneembare werkelijkheid een hogere realiteit verscholen zit – twee werelden die door Immanuel Kant onderscheiden wordt in een fenomenale en een noumenale wereld of door Plato in een vergankelijke en een ideeënwereld?

Cheerted horizon

Cheerted Keo Monk Crocodile

Vervolgens stond Sophie Ek op het programma. Ze was speciaal vanuit Londen naar Breda gekomen om deel te nemen aan het evenement. Ze greep in haar opvoering mooi terug op de Cambodjaanse geschiedenis, vertelde dat Cambodja in korte tijd verscheidene volksliederen heeft gehad en heeft er één ten gehore gebracht, liet een interview met haar vader horen over Cambodjaanse liedjes van voor de oorlog en zong tot slot a capella twee klassieke nummers – Bopha Lockey en Chuncheat Khmer. Beide liederen zijn volgens mij alom bekend onder Cambodjanen. Het was prachtig om te zien dat het hele publiek op de maat meeklapte. Ze riepen bij mij een sterk nostalgisch en vredig gevoel op, zeker Bopha Lockey, en onderstreepten nogmaals het feit dat wij een gemeenschappelijke geschiedenis hebben en dat wij voortgekomen zijn uit een moederland dat duizenden kilometers verderop ligt. Na Sophie, vertelde Settia Tin de achterliggende verhalen van de foto’s die ze aan het publiek ten toon heeft gesteld. Ze heeft geprobeerd om in de vier getoonde foto’s de emotionele kanten van mannen op de plaat vast te leggen. Dit heeft geresulteerd in een reeks foto’s van tranende en genaakbare mannen van wie hun emoties op kundige wijze zijn geschoten. De tranen vloeiden voort uit de dialogen die Settia met de mannen heeft gehad. Vervolgens trad Kim’s Funky Corporation, een band bestaande uit een mix van Nederlanders en één Cambodjaan, op. KFC speelde afwisselend Engelstalig en Cambodjaanstalige nummers. Hun optreden zat vol energie. Het publiek – zowel de ouderen als de jongeren – swingde heerlijk mee op de funky muziek. Enkele nummers die de revue passeerden waren Chnam Oun Dobpram Mouy, Come Together en Ches Cyclo. Aansluitend speelden de DJ’s Lop Ahtar (Ratha Pol) en K-Soul tot aan het einde van de avond.

12232668_10207957912524477_4443424541033935035_o

Naarmate de avond vorderde, ontviel me langzaamaan het diepere besef dat er zich inderdaad een speciale avond aan het ontvouwen was. Nu ik terug reflecteer op de avond en het succes erachter probeer te begrijpen, besef ik me dat een meervoud van factoren hebben bijgedragen. Het evenement wekte een zekere vorm van nostalgie op bij blijkbaar niet alleen mij, maar ook bij andere Cambodjanen. Het werd die avond al geuit toen Kimberley Chhay tijdens haar loofwoord voor Samboleap op het podium vertelde dat ze het jammerlijk vond dat de tweede generatie niet meer met elkaar omgaan zoals ze vroeger deden op Cambodjaanse feesten. Dat waren de zorgeloze tijden waarin we als jonge kinderen werden meegenomen naar Cambodjaanse feesten door onze ouders. Dit zijn feesten die zeer rigide zijn in hun structuur en weinig vernieuwends te bieden hebben. De traditioneel opgezette Cambodjaanse feesten zijn hun aantrekkingskracht op de jongeren al lang verloren. De lagere opkomst onder de jeugd voor zulke feesten zou een indicatie kunnen zijn voor ouderen dat de tweede generatie zich niet meer verbonden voelt met de eerste generatie en de Cambodjaanse cultuur. ‘Roamvong’ bewijst juist het tegendeel en is aldus een geruststellende affirmatie voor de ouderen dat de jongere generatie zich nog sterk geëngageerd voelt met het Cambodjaanse cultuurgoed. Vergeleken met andere Cambodjaanse feesten, was ‘Roamvong’ een frisse wind – er zat diepgang in het programma, het thema was niet-traditioneel en organisatorisch gezien getuigde het van enorme dapperheid. De zaal was klein, het was onzeker of het evenement wel genoeg Cambodjanen zou aanspreken en of ouderen zich wel konden vinden in de gehele opzet. Uiteindelijk is gebleken dat de avond symbolisch stond voor verbroedering en wederzijds begrip tussen de tweede en eerste generatie Cambodjanen. Het ironische is dat juist datgene, kunst, dat in de Cambodjaanse cultuur volgens mij niet genoeg gewaardeerd wordt, het middel was dat jong en oud bond. Kunst was het middel waarmee de jongeren de geruststellende boodschap hebben afgegeven aan de eerste generatie dat de Cambodjaanse cultuur voortleeft in hun kinderen. Het heeft ons een vorm van escapisme gegeven waarin de alledaagse werkelijkheid en onderlinge verschillen even vergeten werden.

‘Roamvong’ heeft zich duidelijk overtroffen in haar doelstelling: het werd niet slechts een gezellige avond waarin jongeren samen waren gekomen om de artistieke bezigheden van mede-Cambodjanen te bewonderen, maar het werd ook een intergenerationele verbroedering. Dit was een avond waarin kunst elk individu onder ons heeft verheven boven zichzelf en waarin de onderliggende essentie, het oerverlangen tot eenheid, werd aangesproken. Hier stonden we dan, middels transfiguratie gesublimeerd tot een eenheid van Cambodjaanse Nederlanders.

Achter in de ruimte stond overigens ook een whiteboard waarop mensen ideeën voor toekomstige events konden voordragen. Ik hoop van harte dat het niet alleen bij ideeën zal blijven en dat dit event de eerste draai heeft gegeven aan een zelf voortdraaiende wiel van initiatieven, een nieuw begin voor Cambodjanen in Nederland en België om elkaar op te zoeken.

Roamvong ideeën

Advertisements

2 thoughts on “Ik Dans De Roamvong”

  1. Klinkt als een avond die veel gevoelens heeft opgeroepen, die misschien soms zelfs tegenstrijdig met elkaar waren. Ik ben niet bekend met het leven in een cultuur waar ik geen moederlandband mee heb, maar je blog raakt me. Misschien ook omdat ik dat gevoel van broederschap en verwantschap niet ken, moet ik daarvoor eerst naar de andere kant van de wereld? Het klinkt in ieder geval als een mooie avond. Zelf ben ik eens met een “tante” meegegaan naar een zelfde soort feest, maar dan Indonesisch. Ik keek m’n ogen uit en iedereen gaf me een welkom gevoel. Daar moest ik ook even aan terugdenken. Mooi geschreven, ik was er bijna zelf 😉

    Liked by 1 person

    1. Hartstikke bedankt Elise! 😀 Ik denk inderdaad dat wanneer je je bevindt in een vreemd land, je een beter idee hebt van wat ‘thuis’ is en dat je daardoor een gemis voelt die je zou kunnen vinden in de mensen van je thuisland. Deze tekst was trouwens totaal niet ‘nationalistisch’ bedoeld. Ik voelde geen enkel nationalistisch sentiment bij me opkomen, slechts het gevoel dat ik me niet alleen waar in deze vreemde wereld (Nederland en Cambodja).

      Liked by 1 person

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s